Γράφει ο Ιωάννης Βαρκάρης*

Μυθιστόρημα (συνέχεια από το πρώτο μέρος εδώ)

Είχε περάσει ο χειμώνας και πλέον η άνοιξη εκτός από την εμφάνιση της φύσης, γέμιζε τον αέρα με εκείνες τις μυρωδιές που σε κάνουν να αισθάνεσαι κάπως διαφορετικά απ ότι συνήθως, όταν ο Φανούρης μίλησε μαζί μου για το περιστατικό εκείνης της νύχτας. Είχε έρθει για μια ακόμα φορά με αυτή την μηχανή-που τόσο διαφωνούσα με την χρήση της- και είχαμε σκαρφαλώσει μέχρι έναν κοντινό λόφο για να κάνουμε ένα υπαίθριο μάθημα επανάστασης. Μαζί μας είχαμε φορτωθεί τα απαραίτητα σύνεργα του μαθήματος: Ένα βάζο με χοιρινό,μια χειροποίητη μαρμελάδα,ένα σακουλάκι αλάτι και μια μεταλλική σωλήνα.

Ομολογώ ότι ο Φανούρης εκείνη την ημέρα έκανε έναν μορφασμό απορίας στην θέα αυτού του παιδαγωγικού υλικού αλλά δεν τόλμησε να κάνει κάποια ερώτηση πάνω στο θέμα. Εδώ θα πρέπει να με συγχωρήσετε αν πλατειάζω αλλά νομίζω πως πρέπει να σας εξηγήσω αυτό που ο Φανούρης πλέον ήξερε καλά. Δυστυχώς οι επίδοξοι επαναστάτες στον κόσμο είναι πολλοί.Όμως το μάθημα παίρνει πολύ καιρό να φέρει αποτελέσματα και χρειάζονται δυστυχώς ολιγομελή τμήματα -ή αν είναι δυνατόν είναι καλύτερο να έχω έναν μαθητή την φορά-πράγμα που σημαίνει πως είμαι υποχρεωμένος να διαλέγω ποιους μαθητές θα διδάξω και να βάζω κάθε φορά, πέραν του οικονομικού κόστους των μαθημάτων, αυστηρά κριτήρια επιλογής ώστε να διαλέγω τους πιο ικανούς. Εδώ δεν θα αναφέρω όλα τα κριτήρια επιλογής γιατί θα σας κούραζα και ίσως με κρίνατε πιο αυστηρά, για τις πρακτικές μου, απ όσο θα με κρίνετε όταν θα σας έχω εξηγήσει επακριβώς την τέχνη μου και τις απαιτήσεις της. Θα αρκεστώ να σας πω προς ώρας ότι ένα από τα κριτήρια, για να αναλάβω έναν μαθητή, είναι η αποδοχή εκ μέρους του του γεγονότος, ότι ερωτήσεις θα κάνει μόνο όταν πρέπει αυτές να γίνουν. Αν ο μαθητής δεν μπορεί να υπολογίσει από μόνος του πότε είναι η σωστή ώρα για μια ερώτηση δεν κάνει για επαναστάτης. Και φυσικά αφού αποδεχθεί αυτή την υποχρέωση εκ μέρους του πάντα θα είναι υποχρεωμένος να ζυγιάζει τον χρόνο ανάμεσα στο «να τον ρωτήσω τώρα» ή στο «καλύτερα να περιμένω μήπως δοθεί η απάντηση πιο ύστερα»και αν επιλέξει το πρώτο να ρισκάρει να τον κόψω αν επιλέξει το δεύτερο να ρισκάρει να του μείνει ένα αναπάντητο ερωτηματικό που θα πρέπει να βρει μόνος του μετά την απάντηση.

Ουσιαστικά θα μπορούσα να υποστηρίξω ότι τα κριτήρια που επιλέγω έναν μαθητή είναι από μόνα τους μεγάλα μαθήματα επανάστασης. Ας πούμε δείτε αυτό το κριτήριο που μόλις έθεσα. Ένας σοβαρός επαναστάτης δεν ρωτάει πράγματα που δεν είναι η ώρα τους να απαντηθούν. Έχει την υπομονή να ψάξει και να βρει από μόνος του τις απαντήσεις στις όποιες απορίες,διότι ένας επαναστάτης που δεν έχει την υπομονή να βρει μόνος του τις απαντήσεις και χρειάζεται να ρωτήσει κάποιον άλλον γι αυτές την στιγμή που του γεννήθηκαν δεν είναι το είδος του επαναστάτη που θα ήθελα να τον έχω μαθητή και δεν ξέρω αν κάποιος άλλος δάσκαλος θα ήθελε να έχει. Η όλη φιλοσοφία γύρω από το θέμα πηγάζει από την ίδια την ανατροπή ως έννοια. Ο επαναστάτης είναι αυταπόδεικτο ότι εργάζεται μια ανατροπή σε κάποιο σύστημα. Όμως για να καταφέρει κάποιος μια ανατροπή σε κάτι που εν δυνάμει είναι κατεστημένο αν μη τι άλλο πρέπει να έχει υπομονή, αν φυσικά θέλει η επανάσταση του να είναι επιτυχημένη και να μην πνιγεί με την γέννηση της. Ο Φανούρης ήξερε όλη την αντίληψη μου περί του θέματος και δεν ρώτησε (μια ερώτηση που θα έκανε κάποιος ανυπόμονος και αυθάδης μαθητής) αυτό που είδα στα μάτια του ότι τον εξέπληξε και ήταν κάτι του στυλ:« Τι σχέση μπορεί να έχει με μια επανάσταση το χοιρινό, η μαρμελάδα, το αλάτι και μια….σωλήνα;».

Αντί αυτού περιορίστηκε -όντας σίγουρος άλλωστε ότι πολύ σύντομα θα λάβει τις εξηγήσεις επί του θέματος-να αλλάξει κουβέντα και να μου μιλήσει για εκείνη την νύχτα που είχε έρθει,σχεδόν πανικοβλημένος στο σπίτι μου:

-«Δάσκαλε τότε που μας ρίξανε την σελίδα πέρασα δύσκολες ώρες μέχρι φυσικά που ήρθα και μου είπες μια άλλη οπτική του θέματος»είπε ξερά ο Φανούρης παίρνοντας το βλέμμα του από το βάζο με το χοιρινό που όπως φαίνεται του έκανε την μεγαλύτερη εντύπωση.

-«Ναι κάτι κατάλαβα από το ύφος σου. Και έχω την εντύπωση πως δεν επρόκειτο για μια απλή ανακούφιση, τα όσα σου είπα τότε»  είπα περιμένοντας ο συνομιλητής μου απλώς να συμπληρώσει την πρόταση μου αφού ήμουν σίγουρος για την απάντηση.

Ο Φανούρης έδειχνε πως είχε αργήσει να επεξεργαστεί στο μυαλό του την όλη οπτική.Φαινόταν ότι κάτι τον ταλαιπωρούσε σχετικά με αυτό το ζήτημα. Κάνοντας ως επί το πλείστον μια στροφή γύρω από τον εαυτό του και έχοντας τα χέρια δεμένα πίσω στην πλάτη του, σχεδόν μουρμούρησε το πρόβλημα του:

-«Δάσκαλε ακόμα και έτσι. Θα πάρει πολύ καιρό να βρεθούν οι κατάλληλοι άνθρωποι που θα συμμετάσχουν στην επανάσταση.Βρίσκουμε δεκάδες όταν χρειαζόμαστε χιλιάδες και υπάρχει ο κίνδυνος όταν εν τέλη συμπληρωθεί ο αριθμός που έχουμε ορίσει να μην μπορεί να γίνει η ανατροπή, αφού θα έχουν προχωρήσει τόσο πολύ τα πράγματα που θα είναι αδύνατον να ανατραπούν. Δεν σου κρύβω ότι με την πτώση της σελίδας απογοητεύτηκα. Σκέφτηκα ότι χάσαμε ένα μέσο που μας έδωνε πρόσβαση στον κόσμο. Ωστόσο αφού το συζητήσαμε αν και οι ελπίδες μου αναπτερώθηκαν γεννήθηκε αυτός ο νέος προβληματισμός. Συνειδητοποίησα ότι τα πράγματα στην υπόθεση μας προχωράνε αργά.»

Αυτή η παρατήρηση του Φανούρη ήταν η χρυσή ευκαιρία να ξεκινήσω το μάθημα της ημέρας.Πιάστηκα από αυτό τον φυσικό φόβο κάθε επίδοξου επαναστάτη(φόβος που πηγάζει από τα φυσικά ένστικτα του κάθε ανθρώπου) που δεν είναι άλλος από τον φόβο του χρόνου. Και είναι αλήθεια ότι στην τέχνη μου ο χρόνος είναι ένα σημαντικό εργαλείο αλλά και μια σημαντική παράμετρος. Αν δεν υπολογιστεί και μετρηθεί άριστα στο κάθε τι το όλο μάθημα δεν θα φέρει τα θεμιτά αποτελέσματα και ίσως καταλήξει σε πανωλεθρία. Ο χρόνος που είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο κάθε ανθρώπινης δραστηριότητας έπρεπε και στην δική μου τέχνη να έχει οριστεί και μετρηθεί σωστά.Έπρεπε να υπάρχει κάποιο αξίωμα το οποίο, ως νόμος της φυσικής τάξης των πραγμάτων, όταν θα έμπαινε στην εξίσωση του χρόνου και της επανάστασης να παρήγαγε κάποια σταθερά νούμερα. Και υπήρχε. Οι παλαιότεροι Δάσκαλοι επανάστασης είχαν τεκμηριώσει την θεωρία της εργατοώρας  η οποία είχε αποδειχθεί ότι παρήγαγε τα ακριβή θεωρητικά αποτελέσματα στην συνάρτηση χρόνος-επανάσταση-αποτέλεσμα. Έτσι λοιπόν χωρίς περιστροφές απάντησα στον Φανούρη με ένα κομμάτι από την θεωρία αυτή.

Η θεωρία της εργατοώρας-όταν τα μαθηματικά τεκμηριώνουν μια επανάσταση

-«Εδώ κάπου θα ξεκινήσει το σημερινό μας μάθημα»ξεκίνησα να λέω στον Φανούρη και αυτός τέντωσε τα αφτιά του ώστε να προσέξει στο σημερινό μάθημα. «Το θέμα που έθιξες και σε απασχολεί είναι μια τρομερή ευκαιρία να σου μιλήσω για την θεωρία της εργατοώρας. Η θεωρία αυτή έχει την ρίζα της στις ανατολίτικες πολεμικές τέχνες.Κάθε ώρα που εργάζεσαι γύρω από έναν σκοπό θα την ονομάσουμε εργατοώρα. Η εργασία σου μπορεί να είναι είτε σωματική είτε πνευματική και είναι αδιάφορο με ποιο όργανο του σώματος σου εργάζεσαι για τον σκοπό. Κάθε ώρα εργασίας ισούται με μια εργατοώρα η οποία από δω και στο εξής θα είναι η μονάδα μέτρησης μας όσον αφορά την εργασία που έχεις κάνει γύρω από έναν σκοπό. Αν θέσουμε ότι η επίτευξη του σκοπού είναι το +100 -η αν προτιμάς μπορείς να το βλέπεις ως 100%- τότε μπορείς να ξέρεις πόσες εργατοώρες χρειάζεσαι να κάνεις για να φτάσεις στον σκοπό σου και φυσικά να δώσεις μια τιμή στην εργασία που απαιτείται.»

-«Η εργασία όμως δεν είναι απαραίτητο να γίνει μόνο από έναν άνθρωπο» παρατήρησε ο Φανούρης.

-«Φυσικά και όχι. Αν είσαι στο μηδέν και θες 100 εργατοώρες για να πετύχεις έναν σκοπό αρκούν 200 άνθρωποι να εργαστούν για μισή ώρα ή 400 άνθρωποι για ένα τέταρτο.Όσο πιο πολλοί τόσο πιο λίγη η δουλειά.Όμως, ΑΝ είσαι στο μηδέν, διότι μπορεί κάποια προεργασία να έχει γίνει για τον σκοπό από άλλους πριν από εσένα όπως μπορεί και το πρόσημο να είναι αρνητικό από τους αντιπάλους που εργάζονται αντίθετα από τον σκοπό σου.» 

-«Μα έτσι μπορεί να μην τελειώσεις ποτέ»παρατήρησε κάπως ξερά ο Φανούρης.

-«Αυτό εξαρτάται από πόσες αρνητικές εργατοώρες έχει κάνει ο αντίπαλος και πόσες συνεχίζει να κάνει όπως επίσης και πόσες θα κάνεις εσύ και οι δικοί σου σχετικά με αυτόν.Για να φέρουμε ως παράδειγμα την υπόθεση μας ώστε να το δούμε πρακτικά το όποιο θεώρημα. Πόσες ώρες θεωρείς ότι οι αντίπαλοι εργάστηκαν για να φέρουν την Νέα Τάξη Πραγμάτων; Πόσοι ήταν και με ποια μέθοδο εργάστηκαν για να επέλθει αυτή;»

-«Μιλάμε για πολλά χρόνια… μιλάμε για κυβερνήσεις και άτομα που έχουν υπάλληλους….πως θα μπορούσα να το υπολογίσω;»

-«Θες να πεις ενδεχομένως ότι μιλάμε για χιλιάδες εργατοώρες που έχουν γίνει από τον αντίπαλο προς την αντίθετη κατεύθυνση οι οποίες ακόμα και αν μπορούσες να τις υπολογίσεις δεν θα σε έφτανε η ζωή σου για να τις ανατρέψεις.»

Ο Φανούρης έσμιξε τα φρύδια. Ήξερε την παλιά παροιμία για τον παππού που φυτεύει την αχλαδιά για να φάει αχλάδια το εγγόνι του και όχι ο ίδιος,όμως δεν φάνηκε να τον ικανοποιεί αυτό το ενδεχόμενο.

-«Η αλήθεια είναι πως ενδεχομένως όσους   ανθρώπους και να είχα να μην μπορούσαμε να καλύψουμε την δουλειά που έχει κάνει ο αντίπαλος ώστε να ξανά αρχίσουμε την μέτρηση από την αρχή…»

-«Αγαπητέ μου…αν όμως δεν χρειαζόταν να καλύψεις αυτή την διαφορά;Αν υπήρχε τρόπος να πάνε τα πράγματα στην αρχή τους με μια κίνηση;» Του είπα εγώ κρυφογελώντας κάτω από τα μαύρα μου γυαλιά.Αλλά δεν τον άφησα να το σκεφτεί και του είπα αμέσως την συνέχεια: «Μιλήσαμε για το πόσες εργατοώρες χρειάζεσαι για να χτίσεις έναν σκοπό.Όπως επίσης μιλήσαμε για τους αντίπαλους και πόσα χτίσανε στην αντίθετη κατεύθυνση. Δεν μιλήσαμε όμως τι εργατοώρες χρειάζονται για να γκρεμίσεις ότι έχει χτίσει ο άλλος. Η αξία της εργατοώρας είναι διαφορετική όταν χτίζεις και διαφορετική όταν γκρεμίζεις κάποιο σκοπό, ακριβώς με τον τρόπο που χρειάζεσαι πολλές ώρες δουλειάς για να χτίσεις ένα κτήριο όμως μπορείς με τα κατάλληλα εργαλεία να το γκρεμίσεις σε ένα λεπτό. Όταν ο αντίπαλος έχει χτίσει τόσα πολλά προς την αντίθετη κατεύθυνση και είναι τόσο δυναμική η διαφορά που σας χωρίζει δεν έχει νόημα να ξεκινήσεις να χτίζεις κάτι για τον σκοπό σου πριν γκρεμίσεις ότι αυτός έφτιαξε.Αν το καταφέρεις αυτό τότε είναι δυνατόν να ξεκινήσετε τον αγώνα από την αρχή και επί ίσοις όροις» του είπα εν τέλη ζυγιάζοντας τα λόγια μου με τρόπο που να είμαι σίγουρος ότι θα γίνουν αντιληπτά στον Φανούρη.

Εδώ ίσως πρέπει να σας πω κάποια πράγματα για τον μαθητή μου διότι αισθάνομαι ότι το έχω παραλείψει και συγχωρέστε με γι αυτή μου την αμέλεια. Ο Φανούρης ήταν ευαίσθητος και σκεπτικιστής σαν χαρακτήρας. Του άρεσε να φιλοσοφεί τα πράγματα και τις καταστάσεις όμως σε πολλά θέματα είχε συναισθηματικές ευαισθησίες, πολυτέλεια που δεν αρμόζει σε έναν καθαρόαιμο επαναστάτη.Αν μιλούσαμε για μια απλή επανάσταση -στην τέχνη λόγου χάριν- αυτό δεν θα ήταν κάτι το ενοχλητικό.Ωστόσο εφόσον μιλούσαμε για μια σχεδόν αδύνατη επανάσταση εναντίον της Νέας Τάξης Πραγμάτων,μιας επανάστασης κατ ουσίαν εναντίον μιας αδίστακτης παγκόσμιας κλίκας τότε ναι η ευαισθησία μπορούσε να δημιουργήσει τεράστιο πρόβλημα. Ο Επαναστάτης πάντα έπρεπε να είναι πιο σκληρός από τον αντίπαλο αν ήθελε να πετύχει η επανάσταση του και αν πούμε ότι οι άνθρωποι της Νέας Τάξης Πραγμάτων είναι τόσο αδίστακτοι στον σκοπό τους όσο τα τέρατα, τότε έπρεπε και ο Φανούρης να γίνει πιο μεγάλο «τέρας» από τα τέρατα αυτά αν ήθελε να πετύχει ο σκοπός του. Αυτό φυσικά ήξερα ότι αργά η γρήγορα θα μας έβαζε σε μια συζήτηση για το αν ο σκοπός αγιάζει τα μέσα.Είναι αρχαίο το ερώτημα και ως εκ τούτου ήταν προδιαγεγραμμένο ότι κάποτε θα το συζητήσουμε.Όμως δεν ήταν ακόμα αυτή η ώρα. Προσωρινά ο Φανούρης έδειχνε να ενοχλείται στην ιδέα ότι για να πετύχει ο σκοπός του θα πρέπει ενδεχομένως να γκρεμίσει όλο τον κόσμο έτσι όπως είναι σήμερα.Έτσι μετά από κάποιες στιγμές περισυλλογής μου είπε:

-«Αυτό σημαίνει ότι θα έπρεπε να δημιουργήσουμε ένα χάος.Και αν το καταλαβαίνω ορθά πρέπει να δημιουργήσουμε το χάος την στιγμή που θα έχουμε τις δυνάμεις να το εκμεταλλευτούμε προς όφελος του σκοπού μας.  Δεν βλέπω άλλο τρόπο. Ωστόσο αυτό θα είχε απώλειες.Θα πεθαίνανε πολλοί. Ο κόσμος δεν ξέρει να πολεμά πλέον όπως δεν ξέρει και να επιβιώνει σε έναν κόσμο που χάνεται»

-«Αγαπητέ ο κόσμος έχει τις ευθύνες του για ότι έχει γίνει ως τώρα.Έστω γιατί άφησε τον αντίπαλο να έχει τόση δύναμη και να κάνει τόση εργασία σχεδόν ανενόχλητος.Τώρα βλέπεις κι εσύ  ότι υπάρχουν δυο επιλογές. Η πρώτη είναι να το ξεχάσουμε το θέμα. Να πούμε ότι δεν μπορούμε να κάνουμε τόσο κακό ώστε να αποτρέψουμε ένα άλλο μεγαλύτερο κακό και να τα αφήσουμε τα πράγματα ως έχει. Η δεύτερη είναι να προχωρήσουμε στην μόνη εφικτή λύση που όμως ξέρουμε ότι θα κοστίσει. Ωστόσο αν τους αφήσουμε γνωρίζουμε ότι θα χαθούν όλα.Αν προχωρήσουμε και στην περίπτωση που πετύχουμε γνωρίζουμε ότι θα σωθεί ένα κομμάτι. Νομίζω ότι δεν υπάρχει αναίμακτη επιλογή και ως εκ τούτου επιλέγουμε την πιο συμφέρουσα. Όταν δεν μπορούμε να πλησιάσουμε το ιδεατό τότε αναζητούμε το εφικτό.» Είπα και έστρεψα την προσοχή του στα υλικά του μαθήματος αποφεύγοντας να μπω σε περαιτέρω συζήτηση επί του θέματος. Έπιασα πρώτα την σωλήνα. Ήταν μια κλασική μεταλλική γαλβανιζέ σωλήνα νερού της μιας ίντσας. Μέσα της είχα κρύψει μια δεύτερη σωλήνα η οποία ήταν μικρότερης διαμέτρου-3/4 της ίντσας- με τρόπο ώστε να μην φαίνεται τι έχω μέσα στην εξωτερική σωλήνα. Του την έδειξα και τον ρώτησα αν ξέρει τι αντικείμενο είναι αυτό.

Ο Φανούρης χωρίς περιστροφές μου απάντησε το προφανές, ότι αυτό το αντικείμενο είναι μια σωλήνα νερού.Τότε εγώ με μια κίνηση έσπρωξα την εσωτερική σωλήνα προς τα έξω ώστε να φαίνεται και τον ρώτησα εκ νέου αν ξέρει να μου πει τι είναι αυτό το αντικείμενο. Εκεί ο Φανούρης το σκέφτηκε λίγο αλλά πάλι μου απάντησε ότι το αντικείμενο είναι…μια σωλήνα μέσα σε μια μεγαλύτερη σωλήνα. Τότε του είπα:

-«Όχι αγαπητέ.Αυτό είναι ένα όπλο που λέγεται Guerrilla Gun. Έχει πολεμήσει σε πολλούς πολέμους. Πολέμησε στον Β Παγκόσμιο. Πολέμησε στις Φιλιππίνες.Πολέμησε στην Λατινική Αμερική. Είναι πυροβόλο όπλο και δέχεται κυνηγετικές σφαίρες.Απλό στην κατασκευή του και την χρήση του αλλά εξίσου αποτελεσματικό με τα άλλα όπλα.Για την κατασκευή του απαιτούνται δυο σωλήνες νερού και μια υδραυλική τάπα για την μεγαλύτερη σωλήνα. Το κόστος να φτιάξεις ένα τέτοιο πυροβόλο όπλο είναι 10 ευρώ και στην ανάγκη το φτιάχνεις και δωρεάν αφού μεταλλικές σωλήνες υπάρχουν παντού.Σε αφήνω να ψάξεις γιαυτό το όπλο στο διαδίκτυο. Το θέμα του μαθήματος δεν είναι το όπλο αυτού κάθε αυτού, αλλά τι προκύπτει από αυτή την πληροφορία που σου έδωσα. Αν ανακάλυπτες ότι μπορείς να φτιάξεις όσα όπλα θες για μια επανάσταση τι θα σου έλειπε; Μα φυσικά οι σφαίρες και τα χέρια που θα κρατάνε αυτά τα όπλα.Σωστά; » Ο Φανούρης έκανε έναν μορφασμό που έδειχνε ότι συμφωνούσε με αυτό το προφανές συμπέρασμα και έτσι συνέχισα την παράδοση του μαθήματος χωρίς πολλές ερωτήσεις. 

«Ωστόσο πολλοί που διαλαλούν ότι εργάζονται μια επανάσταση βίαιης φύσης, λένε ότι δεν προχωράνε στον σκοπό τους γιατί δεν έχουν όπλα.Είναι λάθος τους αυτό. Στην καλύτερη περίπτωση το χρησιμοποιούν ως πρόφαση για να καλύψουν την ανικανότητα τους να βρούνε κόσμο που θα τον εντάξουν στον σκοπό τους. Όπλα υπάρχουν πάντα.Και σφαίρες μπορείς να βρεις εύκολα. Το δύσκολο είναι να βρεις τα χέρια που θα κρατάνε τα όπλα αυτά.»

Καταλήγοντας σε αυτό το συμπέρασμα άφησα κάτω το «όπλο» και έπιασα το επόμενο υλικό του μαθήματος. Ήταν ένα γυάλινο σφραγισμένο βάζο που περιείχε μέσα κομμάτια χοιρινού σε ελαιόλαδο.

Συνεχίζεται….(εδώ το 3ο μέρος)

*Ο Ιωάννης Βαρκάρης είναι συγγραφέας και εκδότης, κατοχυρωμένος στην Εθνική βιβλιοθήκη, που χρησιμοποιεί καλλιτεχνικά αντώνυμα(ψευδώνυμα) όπως κάθε καλλιτέχνης και συγγραφέας δικαιούται βάση των διεθνών νόμων περί πνευματικών δικαιωμάτων.

Αναγνώσεις: 255
Σημερινές: 0